Wysoki poziom cholesterolu? Zbij go!

informacja-7

Wysoki poziom cholesterolu – to problem większości Polaków, co po nadciśnieniu tętniczym jest drugim czynnikiem zwiększającym ryzyko zawału serca. Jednak czym jest cholesterol i dlaczego powinniśmy dbać, by jego poziom nie był podwyższony?

Dr n. med. Przemysław Wilczewski

Kardiolog, Internista

Panie Doktorze, czym jest cholesterol i jaką rolę pełni w naszym organizmie?

Cholesterol to organiczny związek chemiczny, zaliczany do tzw. steroli. Substancja ta stanowi nieodzowny składnik tkanek organizmu i służy do produkcji wielu aktywnych biologicznie czynników. Cholesterol wchodzi w skład błon komórkowych tkanek – wpływając na ich rozmaite właściwości. Jest to także materiał budulcowy – prekursorowy – dla niektórych hormonów, czy składników żółci.

Skąd pochodzi cholesterol?

Większość, bo około 70% tego związku powstaje w naszym organizmie – zwłaszcza w wątrobie i jelitach. Pozostała część pochodzi z tłuszczów zawartych w jedzeniu.

Czy to prawda, że połowa Polaków ma podwyższony cholesterol?

Nawet więcej, niż połowa. Z ostatnich badań wynika, że około 60% mieszkańców Polski ma podwyższony poziom cholesterolu. Proszę sobie wyobrazić, że jest to ok. 18 milionów ludzi!

Kiedy zapala się czerwona lampka….?

Biorąc pod uwagę, to co przed chwilą powiedziałem o skali problemu hipercholesterolemii, to można powiedzieć, że ta lampka powinna się świecić zawsze po 20 roku życia, gdyż konsekwencje hipercholesterolemii bywają poważne. Można oczywiście wskazać na pewne grupy, które należy szczególnie uczulić na badania pod kątem hiperlipidemii.

Tutaj zaliczyłbym osoby z obciążającym wywiadem rodzinnym w kierunku miażdżycy, czyli te których rodzice lub rodzeństwo zachorowali w młodym wieku (kobiety przed 65, a mężczyźni przed 55 rokiem życia) na zawał serca, udar mózgu lub mieli leczone zwężenia tętnic wieńcowych, szyjnych czy tez w kończynach. Szczególny problem stanowią osoby z genetycznie uwarunkowaną hipercholesterolemią – czyli hipercholesterolemią rodzinną. U tych osób często już w młodości występuje miażdżyca. Zagrożeni są także chorzy z cukrzycą, chorobami tarczycy i nerek, gdyż dochodzi u nich do zaburzeń metabolizmu prowadzących do wzrostu poziomu cholesterolu.

Czy jakieś widoczne objawy, że ktoś ma podwyższony poziom cholesterolu?

Tak, do charakterystycznych i widocznych objawów należy obecność tzw. żółtaków powiek, ścięgna Achillesa, czy wyprostnych części stawów. Wyglądem przypomina to wszczepione pod skórę skupiska tłuszczu o białawym zabarwieniu – widać je najczęściej na powiekach górnych.

Kiedy i w jakich sytuacjach badać poziom cholesterolu?

Wykonujemy tzw. badanie przesiewowe u każdego po 20 roku życia. Polega ono na ocenie poziomu cholesterolu całkowitego we krwi. Jeśli wynik badania jest prawidłowy i nie przekracza 190 mg/dl, a osoba nie jest obciążona czynnikami ryzyka, które wymieniłem – to takie badanie powtarza się co 5 lat.

A co jeśli wynik jest nieprawidłowy, albo mamy te czynniki ryzyka?

Tutaj sprawa się staje bardziej złożona, gdyż wykonujemy wtedy lipidogram – czyli oznaczamy poziom cholesterolu całkowitego oraz trójglicerydów, frakcji HDL i LDL cholesterolu. Takie szczegółowe badanie pozwala nam na wyodrębnienie najbardziej zagrożonych chorych.

Czyli?

Czyli tych z wysokim poziomem frakcji LDL i niskim poziomem frakcji HDL.

Wymienił Pan wartość 190 mg/dl dla cholesterolu całkowitego, a jakie wartości niepokojące dla tych frakcji?

Za zbyt małe stężenie frakcji HDL uznajemy poziom poniżej 40 mg/dl. A za zbyt duże stężenie cholesterolu LDL uważa się stężenie powyżej 115 mg/dl. Trójglicerydy są za wysokie, jeśli ich poziom przekroczy 150 mg/dl.

Co robić, gdy takie wartości pojawią się w naszych wynikach?

To oczywiście zależy u kogo. Jeśli mamy osobę zdrową, młodą bez dodatkowych czynników ryzyka to zalecamy jej wprowadzenie diety niskotłuszczowej, zintensyfikowanie aktywności sportowej i powtarzamy wyniki po okresie kilku miesięcy

Jeśli mamy do czynienia z chorym, u którego rozpoznano miażdżycę (np. u chorego po zabiegu wszczepienia stentu) gdzie normy są bardzo wyśrubowane, to najczęściej szybko włączamy leki z grupy statyn – oczywiście, nie pomijając diety i tzw. zdrowego stylu życia.

Czy może Pan wymienić wszystkie metody obniżania cholesterolu?

Do metod niefarmakologicznych zaliczamy: aktywność sportową 5 razy w tygodniu, dietę niskotłuszczową, zaprzestanie palenia tytoniu, redukcję masy ciała, rezygnację z nadużywania alkoholu. Natomiast w leczeniu farmakologicznym wykorzystuje się kilka grup leków: statyny, fibraty, ezetimib, kwasy omega-3, kwas nikotynowy, żywice jono-wymienne. Najczęściej stosowaną grupą leków są statyny, które hamują produkcję cholesterolu w wątrobie. Ich działanie zmniejszające ryzyko chorób układu krążenia jest bardzo dobrze udokumentowane.

Czy Pana zdaniem leczenie farmakologiczne jest bezpieczne?

Biorąc pod uwagę korzyści jakie uzyskujemy u wybranych chorych – jest konieczne, choć niepozbawione skutków ubocznych. Proszę się nie obawiać – z większością z nich potrafimy sobie doskonale radzić.

Widzę, że zagadnienia związane z hipercholesterolemia bardzo złożone, obawiam się, że mógłby Pan długo o tym opowiadać.

Zgadza się, ale nie o opowiadanie tutaj chodzi. Sygnalizuję tylko powagę problemu i pokazuję, że u niektórych należy szczególnie się nad nim pochylić.

W praktyce zajmują się tym lekarze specjaliści z zakresu chorób wewnętrznych, kardiologii, czy angiologii.

Czy można podsumować rozmowę, że każdy, kto będzie miał nieprawidłowy poziom cholesterolu w testach laboratoryjnych powinien korzystać z pomocy specjalisty?

Tak, zdecydowanie to najlepsza metoda. W poradniach kardiologicznych można uzyskać często najlepszą poradę.

Dziękujemy za rozmowę.

Chciałbyś skorzystać z naszych usług?

Jesteśmy dostępni dla naszych Pacjentów w dwóch placówkach – wybierz najlepszą dla siebie i skontaktuj się z nami!

DRAWSKO - POMORSKIE

SZTUM

Close Menu